Νέο Πλαίσιο Παροχής Υπηρεσιών Ψηφιακής Διακυβέρνησης: Ο οδικός χάρτης για ένα σύγχρονο, διαλειτουργικό και ανθρωποκεντρικό ψηφιακό κράτος

Ένα νέο, ολοκληρωμένο πλαίσιο για τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη, τη λειτουργία και τη συνεχή βελτίωση των ψηφιακών υπηρεσιών του Δημοσίου θεσπίζει η Υπουργική Απόφαση «Καθορισμός Πλαισίου Παροχής Υπηρεσιών Ψηφιακής Διακυβέρνησης (ΠΠΥΨΔ)», η οποία δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β΄ 5470/9.9.2026.

Το νέο πλαίσιο αποτελεί τον ενιαίο οδηγό για όλους τους φορείς της Δημόσιας Διοίκησης, καθορίζοντας τις αρχές, τις προδιαγραφές και τους κανόνες που διέπουν τους δημόσιους διαδικτυακούς τόπους, τα πληροφοριακά συστήματα και τις ψηφιακές υπηρεσίες.

Στόχος του είναι η δημιουργία ενός ασφαλούς, προσβάσιμου, αποτελεσματικού και ανθρωποκεντρικού ψηφιακού περιβάλλοντος, στο οποίο πολίτες και επιχειρήσεις θα συναλλάσσονται με το Δημόσιο ευκολότερα, ταχύτερα και με μεγαλύτερη ασφάλεια. Μέσω της ενίσχυσης της διαλειτουργικότητας, της επαναχρησιμοποίησης ψηφιακών λύσεων και της υιοθέτησης κοινών προτύπων, το ΠΠΥΨΔ αποσκοπεί στη μείωση της διοικητικής επιβάρυνσης, στη βελτίωση της ποιότητας των δημόσιων υπηρεσιών και στην αναβάθμιση της εμπειρίας των χρηστών.

Το νέο ΠΠΥΨΔ αντικαθιστά το προηγούμενο Ελληνικό Πλαίσιο Διαλειτουργικότητας, επικαιροποιώντας το θεσμικό πλαίσιο σύμφωνα με τις σύγχρονες τεχνολογικές, οργανωτικές και ευρωπαϊκές απαιτήσεις.

Το πλαίσιο εκπονήθηκε από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, η οποία αναλαμβάνει τον συντονισμό και την παρακολούθηση της εφαρμογής του σε ολόκληρη τη Δημόσια Διοίκηση.

Διαλειτουργικότητα: η βάση του ψηφιακού κράτους

Κεντρικός πυλώνας του νέου πλαισίου είναι η διαλειτουργικότητα των πληροφοριακών συστημάτων του Ελληνικού Δημοσίου. Μέσω της αξιοποίησης του Κέντρου Διαλειτουργικότητας και κοινών προτύπων ανταλλαγής δεδομένων ενισχύεται η συνεργασία μεταξύ των φορέων και περιορίζεται η ανάγκη επανυποβολής στοιχείων και δικαιολογητικών από πολίτες και επιχειρήσεις, υλοποιώντας στην πράξη την ευρωπαϊκή αρχή «Μόνον Άπαξ» (Once Only Principle).

Παράλληλα, το ΠΠΥΨΔ εισάγει διαδικασία Αξιολόγησης Διαλειτουργικότητας για νέες ή ουσιωδώς μεταβαλλόμενες ψηφιακές υπηρεσίες, με στόχο την ενίσχυση του διοικητικού συντονισμού, την αξιοποίηση υφιστάμενων υποδομών και την επαναχρησιμοποίηση ψηφιακών λύσεων. Η διαδικασία συμβάλλει στη συνεκτική ανάπτυξη των ψηφιακών υπηρεσιών της Δημόσιας Διοίκησης, σύμφωνα με τις προβλέψεις του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/903 για τη Διαλειτουργική Ευρώπη.

Ενιαίες και προσβάσιμες ψηφιακές υπηρεσίες 

Το ΠΠΥΨΔ προβλέπει τη διάθεση των ψηφιακών υπηρεσιών εθνικής εμβέλειας μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr) και καθιερώνει ενιαίες προδιαγραφές σχεδιασμού, προσβασιμότητας και εμπειρίας χρήστη.

Οι δημόσιοι διαδικτυακοί τόποι και οι εφαρμογές για φορητές συσκευές υιοθετούν κοινή ψηφιακή ταυτότητα και συμμορφώνονται με αναγνωρισμένα πρότυπα προσβασιμότητας, διασφαλίζοντας μια συνεπή και φιλική εμπειρία χρήσης για όλους τους πολίτες, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία.

Ασφαλής ηλεκτρονική ταυτοποίηση και προστασία δεδομένων 

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ασφαλή ηλεκτρονική ταυτοποίηση και αναγνώριση πολιτών και επιχειρήσεων. Το πλαίσιο προβλέπει τη χρήση αξιόπιστων μεθόδων αυθεντικοποίησης, όπως οι κωδικοί Taxisnet, τα διαπιστευτήρια ηλεκτρονικής τραπεζικής εισόδου (e-banking) και οι εγκεκριμένες ψηφιακές υπογραφές, ενώ παράλληλα ενσωματώνει τις προβλέψεις του Ευρωπαϊκού Πλαισίου Ψηφιακής Ταυτότητας (European Digital Identity Framework) και του Ευρωπαϊκού Πορτοφολιού Ψηφιακής Ταυτότητας (European Digital Identity Wallet (EUDI Wallet).

Το νέο πλαίσιο ενισχύει σημαντικά τις απαιτήσεις κυβερνοασφάλειας, προστασίας προσωπικών δεδομένων και επιχειρησιακής συνέχειας, ενώ προωθεί τη φιλοξενία ψηφιακών υπηρεσιών σε υποδομές Κυβερνητικού Νέφους (G-Cloud), εξασφαλίζοντας υψηλά επίπεδα διαθεσιμότητας, αξιοπιστίας και αποδοτικής αξιοποίησης των δημόσιων ψηφιακών πόρων.

Υπεύθυνη αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης 

Για πρώτη φορά εισάγονται ειδικές προβλέψεις για την αξιοποίηση συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης στις δημόσιες ψηφιακές υπηρεσίες. Το ΠΠΥΨΔ προβλέπει ότι, όταν χρησιμοποιούνται διαλογικά συστήματα ή ψηφιακοί βοηθοί (chatbots), οι χρήστες θα πρέπει να ενημερώνονται σαφώς ότι αλληλεπιδρούν με σύστημα Τεχνητής Νοημοσύνης και όχι με φυσικό πρόσωπο, ενώ οι φορείς οφείλουν να παρακολουθούν και να αξιολογούν συστηματικά την αποτελεσματικότητα, την ακρίβεια και την ασφαλή λειτουργία των συστημάτων αυτών.

Πράσινο λογισμικό και βιώσιμη ψηφιακή ανάπτυξη 

Μία από τις σημαντικότερες καινοτομίες του νέου πλαισίου είναι η εισαγωγή αρχών βιώσιμης ψηφιακής ανάπτυξης μέσω του «πράσινου λογισμικού» (Green Software). Οι δημόσιοι φορείς ενθαρρύνονται να αναπτύσσουν ενεργειακά αποδοτικές εφαρμογές, να αξιοποιούν αποτελεσματικά τους υπολογιστικούς πόρους και να μειώνουν το περιβαλλοντικό αποτύπωμα των ψηφιακών υποδομών τους, συμβάλλοντας στους στόχους της πράσινης μετάβασης και της βιώσιμης ανάπτυξης.

Συνεργασία και ανταλλαγή γνώσης 

Η επιτυχής εφαρμογή του ΠΠΥΨΔ προϋποθέτει τη συνεργασία και την ανταλλαγή τεχνογνωσίας μεταξύ των φορέων της Δημόσιας Διοίκησης. Εργαλεία όπως το Μητρώο Διαλειτουργικότητας, το Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών «Μίτος», η Πύλη του Πλαισίου Παροχής Υπηρεσιών Ψηφιακής Διακυβέρνησης (e-gif.gov.gr) και η Κοινότητα Διαλειτουργικότητας υποστηρίζουν την εφαρμογή του πλαισίου και διευκολύνουν την ανταλλαγή γνώσης, εμπειριών και βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των φορέων.

Πλήρης ευθυγράμμιση με το ευρωπαϊκό ψηφιακό όραμα 

Το πλαίσιο έχει ιδιαίτερη στρατηγική σημασία, καθώς ευθυγραμμίζεται πλήρως με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Διαλειτουργικότητας (EIF) και τον Κανονισμό (ΕΕ) 2024/903 για τη Διαλειτουργική Ευρώπη. Προάγει τη διαλειτουργικότητα, την επαναχρησιμοποίηση λύσεων, τη χρήση ανοικτών προτύπων, την τεχνολογική ουδετερότητα και τον σχεδιασμό υπηρεσιών με επίκεντρο τον πολίτη, ενώ παράλληλα ενθαρρύνει την αποφυγή φαινομένων εγκλωβισμού σε συγκεκριμένους προμηθευτές (vendor lock-in). Προς τον σκοπό αυτό, προωθεί την υιοθέτηση ψηφιακών λύσεων που βασίζονται σε ανοικτά πρότυπα, επεκτάσιμες αρχιτεκτονικές και δυνατότητες μακροχρόνιας υποστήριξης, διασφαλίζοντας την ευελιξία και την προσαρμογή τους στις μελλοντικές ανάγκες του δημόσιου τομέα.

Παράλληλα, συνδέεται με τις ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες για την Ευρωπαϊκή Ψηφιακή Ταυτότητα, την εφαρμογή της αρχής «Μόνον Άπαξ» και τους στόχους του «Ψηφιακή Δεκαετία 2030».

Παρακολούθηση και συνεχής βελτίωση 

Η εφαρμογή του ΠΠΥΨΔ συμβάλλει στη διαμόρφωση ενός συνεκτικού πλαισίου ψηφιακής διακυβέρνησης, το οποίο προάγει τον εκσυγχρονισμό της Δημόσιας Διοίκησης και ενισχύει την εμπιστοσύνη των πολιτών στις ψηφιακές δημόσιες υπηρεσίες.

Η συστηματική παρακολούθηση της προόδου και η αξιολόγηση των αποτελεσμάτων θα συμβάλλουν στην ενίσχυση της διαλειτουργικότητας, της διαφάνειας, της λογοδοσίας και της αποτελεσματικότητας της δημόσιας διοίκησης, υποστηρίζοντας την παροχή ποιοτικότερων και αποδοτικότερων υπηρεσιών προς πολίτες και επιχειρήσεις.

Μέσα από την εφαρμογή του ΠΠΥΨΔ, διαμορφώνεται ένα συνεκτικό πλαίσιο ψηφιακής διακυβέρνησης που προάγει τον εκσυγχρονισμό της Δημόσιας Διοίκησης και ενισχύει την εμπιστοσύνη των πολιτών στις ψηφιακές δημόσιες υπηρεσίες.